Gmina Gryfice

Gmina Gryfice

Gmina Gryfice

*
Polish English French German Italian Russian 
Dzisiaj jest:24 maja 2017 roku  |  Imieniny obchodzą: Joanna, Zuzanna, Milena
A+ A A-

Członkowie Rady Sołeckiej

Imię i nazwisko sołtysa

Dane kontaktowe

1. Edyta Dąbro

Grzegorz

MIKUŚ

 

tel. 504 980 007

 

 

2. Janusz Nicek

3. Krystyna Pawłowska

 

 

 HISTORIA

 GRADY (niem. Grandshagen),gmina wiejska do 1945 r., wieś miejska Trzebiatowa, położona 9 km na płn. zach. od Gryfic, przy drodze do Przybiernówka  (Dt. Pribbernow) do Modlimowa (Muddelmow). Miejscowość w źródłach pojawiła się w 1305 r., poczatkowo jako rycerski majatek lenny, w 1372 r. właściciel udziału wsi Grady Heinrich von der Osten odsprzedał je władzom miejskim Trzebiatowa. Przed 1500 r. Trzebiatów nabył pozostałe udziały we wsi od rodziny Manteufflów. W tym czasie rada miejska w Trzebiatowie prawo do 3 dromtów (1 dromt - ponad 400 l) i 3 korcy żyta oraz 5 dromtów i 5 korców owsa ze wsi Grady. Wg matrykuły z 1628 r. we wsi mieszkało 7 zagrodników, każdy z nich miało gospodarstwo po 1/2 włóki średniej (1 wł. średnia- ok. 20 ha). Wg pomiaru z 1717 r. zagrodnicy posiadali już jedynie po 1/4 włóki. W 1780 r. w Gradach mieszkało 7 półchłopów. W 1799 r. podczas separacji lasu miejskiego doszło do konfliktu chłopów z Grąd z władzami Trzebiatowa, z którymi trwał już długotrwały spór o granice pól. W 1827 r. we wsi mieszkało 55 osób, w 1835 r. zniesiono służby chłopów wobec miasta. W 1970 r. we wsi mieszkały 132 osoby, w 9 budynkach mieszk. Pola obejmowały 535 mg, laki pastwiska 1102 mg, a las 57 mg. W 1864 r. od pioruna spłonęło jedno gospodarstwo w Gradach, a w 1908 r. od burzy ogień strawił pół wsi. W 1910 r. we wsi wybudowano groblę do wsi, co ułatwiło kontakt ze światem. W 1931 r. gmina wiejska Grady i osiedlu- leśniczówce Grady, w których zamieszkiwało wg spisu powszechnego z 1925 r. 113 osób. Tworzyły one 22 gosp. domowe. Oprócz gosp. chłopskich we wsi mieszkał też mularz, kowal, krawiec, dekarz, leśniczy, a także 6 robotników rolnych i leśnych. Od 1875 r. gmina należała do obwodu w Zielinie (Sellin), gdzie też od 1874 r. działał dla niej urzad stanu cywilnego. Parafia ewangelicka dla wsi Grady znajdowała się w Rzęskowie (Rensekow). W 1780 r. we wsi pracował nauczyciel, który mieszkał u jednego z chłopów; w 1827 r. działała jednak tylko szkoła zimowa. Dopiero w 1839 r. we wsi wybudowano budynek szkolny wraz z mieszkaniem dla nauczyciela. W 1849 r. nauczycielem był absolwent seminarium nauczycielskiego z Karlina Fenner. W 1938 r. szkołę zlikwidowano, a dzieci z Gradów przeniesiono do szkoły w Przybiernówku (Deutsch-Pribbernow). W 1939 r. mieszkało tu 97 osób. 

 

Od 1945 r. (1945-1948 nazwy przejściowe: Dabie, Grad). Wieś zdobyta 6 III 1945 przez wojska radz. 3A 1FB i przekazana następnie władzom polskim. Miejscowość ma formę nieuregulowanej ulicówki z obustronna zabudowa. We wsi świetlica, w której miejscowa młodzież chętnie organizuje wszelkiego rodzaju imprezy kulturalne. Godna uwagi jest aleja drzew dł. 1 km od strony Przybiernówka prowadzaca do wsi. Dramatyczny dzień przeżyli mieszkańcy wsi w upalnym lipcu 1992 r. kiedy zmuszeni byli do ewakuacji ze względu na zanieczyszone powietrze, wskutek palących się w pobliżu torfowisk. W miejscowości znajduje się 17 budynków mieszkalnych o dużej róznorodności materiałowo-konstrukcyjnej. Kilka obiektów powstałych w połowie XIX w. (m.in. stodoły, budynki inwentarskie, mieszkalne) posiada wartość historyczna. Siedziba sołectwa. Liczba mieszkańców 1993 r. - 58, 2010 r. - 70.

NAZWA: pol. nowa od 1945 r. od słowa grad, oznaczajaca dawniej las liściasty lub mieszany z przewaga grabu, czasem także dębów i świerków rosnacych na wilgotnym podłożu. Być może, że w niem. wyrazie Grand kryje się zniemczone słowo grad; niem. końcówka hagen - osiek, zasiek, ogrodzenie wskazuje na jej kolonizacyjne powchodzenie.

 

Źródło: Gryfice. Dzieje Miasta, praca zbiorowa pod redakcją Tadeusza Białeckiego, wyd. Urząd Miasta Gryfice, Uniwersytet Szczeciński, Oficyna Wydawnicza Archiwum Państwowego w Szczecinie „Dokument”; Szczecin 2013; s. 575-576.

© 2014 Gmina Gryfice. Wszelkie prawa zastrzeżone.

*